niedziela, 14 kwietnia 2024 Imieniny: Berenika, Walerian

Rondo im. Józefa Pletni

Dziś niewielu znany, w swoim czasie wyróżniający się ogromną wiedzą, odwagą i charyzmą – kim był Józef Pletnia? Dzięki inicjatywie lokalnych liderów radnego Andrzeja Wrzoszczyka, przy wsparciu sołtysa Grzegorza Klimasa oraz Rady Sołeckiej Rzozowa, 19 marca nadano rondu zlokalizowanemu w miejscowości Rzozów (u zbiegu drogi wojewódzkiej nr 953 z droga powiatowa nr 1939k) imię Józefa Pletni.

Uroczystość musiała poprzedzić uchwała Rady Miejskiej, podjęta 28 lutego, Uchwała LXV/957/24. Tym samym do grona wyróżnionych mieszkańców naszej gminy dołączył zmarły 45 lat temu Józef Pletnia. Zgodnie z procedurą, Urząd Miasta i Gminy w Skawinie wystąpił do Instytutu Pamięci Narodowej celem zweryfikowania czy kandydat nie pełnił w przeszłości służy w organach bezpieczeństwa państwa czy też z nimi nie współpracował. Wobec negatywnej weryfikacji zasłużony mieszkaniec Rzozowa stał się patronem ronda w tejże miejscowości.

W skromnej uroczystości udział wzięły Rodzina Józefa Pletni, Jednostki OSP z Rzozowa i Borku Szlacheckiego, reprezentacje uczniów ze Szkoły Podstawowej w Rzozowie oraz Zespołu Placówek Oświatowych w Borku Szlacheckim, przewodnicząca Rady Miejskiej Ewa Masłowska wraz z radnymi Rady Miejskiej w Skawinie, wicestarosta Powiatu Krakowskiego Arkadiusz Wrzoszczyk, radny Powiatu Krakowskiego Krzysztof Gębala, sołtys Grzegorz Klimas wraz z radą sołecką Rzozowa, kapłani i mieszkańcy Rzozowa.

Józef Pletnia (1886-1979)

Urodził się w Rzozowie, syn Tomasza i Bronisławy z domu Wrzoszczyk. Pochodził z prostej rodziny rolniczej i pierwsze nauki podejmował w szkole ludowej w Rzozowie. Edukację kontynuował w szkole podstawowej wyższego stopnia w Skawinie, co umożliwiło mu złożenie egzaminów do szkoły średniej. Od roku 1900 Józef Pletnia kształcił się w odznaczającym się wielką tradycją i słynącym z wysokiego poziomu nauczania Gimnazjum św. Anny w Krakowie. Po otrzymaniu świadectwa dojrzałości w roku 1908 zdał egzaminy wstępne na Wydział Filozoficzny Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie studiował starożytną filologię klasyczną. Pod koniec studiów Józef Pletnia jako praktykant rozpoczął nauczanie języka łacińskiego oraz greckiego we wspomnianym Gimnazjum św. Anny w Krakowie. Od roku szkolnego 1912/1913 został zatrudniony tam jako etatowy nauczyciel. 5 III 1917 r. Józef Pletnia zdał egzamin państwowy uprawniający do nauczania filologii klasycznej jako przedmiotu głównego oraz języka polskiego jako przedmiotu pobocznego w szkołach średnich z językiem wykładowym polskim. Kolejne lata zawodowe związał z edukacją ucząc w okresie międzywojennym wspomnianych przedmiotów w Gimnazjum św. Anny w Krakowie, a później w innych placówkach oświatowych w Żywcu i Katowicach. W czasie II wojny światowej nie bacząc na ryzyko surowych represji, wbrew okupacyjnym przepisom zaangażował się w tajne nauczanie. Z polecenia delegata tajnych władz szkolnych Stanisława Gawędy „Kowalskiego” (członka Powiatowej Delegatury Rządu – Kraków oraz Tajnej Organizacji Nauczycielskiej) zorganizował i prowadził na terenie Skawiny, Radziszowa i Rzozowa tajne komplety gimnazjalne oraz Komisję Organizacyjną. Nauczał łaciny i języka niemieckiego. Obok zaangażowania w działalność tajnych kompletów Józef Pletnia w czasie wojny współpracował także ze związanym ze Stronnictwem Ludowym Chłopskim Ruchem Oporu „ROCH”. Po wojnie Józef Pletnia przeszedł na emeryturę i osiadł na stałe w Rzozowie, gdzie angażował się w życie lokalnej społeczności. Swojej małej ojczyźnie poświęcił niepublikowaną monografię „Szkice z dziejów Rzozowa”, w której opierając się na dostępnym materiale źródłowym przybliżył historię i życie codzienne mieszkańców wsi na przestrzeni wieków. Ceniony nauczyciel, wychowawca, patriota i społecznik zmarł w 1979 r., jego grób znajduje się obecnie na cmentarzu parafialnym w Rzozowie.

Źródło: UMiG